Trần Kiêm Đoàn, THIÊN TAI HAY NHÂN TAI

THIÊN TAI HAY NHÂN TAI

Trần Kiêm Đoàn


Việt Nam ơi,
Miền Trung đó!
Đất khó bao năm cày lên sỏi đá,
Mưa nguồn nước lũ bạc đầu thôn.
Gió trút cây ngàn che núi xả,
Mẹ thiên nhiên dang cánh rộng vuông tròn.
Nhưng màu xanh càng ngày càng vắng,
Cây rừng thành hoang sơ;
Gỗ đại ngàn đốn sạch,
Tham vọng vẫn chưa vừa…




Có một thuở:
“Xẻ dọc Trường Sơn đi cứu nước…”
Sao bây giờ:
Xé nát Trường Sơn?
Sếp lớn đốn rừng to,
Đàn em cưa rừng nhỏ…
Những biệt thự nguy nga đồ sộ,
Dựng lên bằng máu gỗ Trường Sơn.
Những tư dinh càng lớn,
Tội phá rừng bán rú không lường.

Loa đầu đường nhơn nhơn nói… tướng:
“Việt Nam ta có bao giờ đẹp thế này đâu:”
Thế nào là đẹp là giàu:
Rừng vàng biển bạc nhét vào túi tham,
Vơ sông núi về làm tài sản,
Vét tài nguyên đem bán cho người,
Trăm năm bia miệng còn cười,
Ngàn năm lịch sử để đời nỗi đau:

Trường Sơn nửa thế kỷ sau,
Đường Mòn… xưa đã đổi màu hoang sơ:
Thiên tai chống nạn đắp bờ,
Nhân tai tự diệt ngồi trơ mắt nhìn.


Đập thủy điện tốn nghìn nghìn tỷ,

Những công trình vị kỷ chia nhau.
Trời không mưa, lụt vẫn sâu:
Sau lưng xả nước, tuyến đầu xả thân.


Gặp Thiên nạn từ ngoài còn giải,
Nhân nạn nầy tồn tại từ trong.
Sư tử nhục - sư tử trùng,
Ăn từ gan ruột khó mong chữa lành.
Tai Trời ấy cũng đành gánh chịu,
Ách nước nầy sao liệu cho xong.
Rừng tàn dân tộc nguy vong,
Việt Nam ơi triệu nỗi lòng về đâu?

Hướng về quê hương đang bão lụt tháng 10 - 2020
Trần Kiêm Đoàn


 
NGÔ THẾ VINH, BA TUẦN SAU THẢM HỌA NEPAL–TIBET
LGT: “Ba tuần sau thảm họa Nepal–Tây Tạng ngày 26 tháng 8 năm 2026, bài viết này điểm lại những gì khoa học đã làm rõ và những câu hỏi vẫn còn bỏ ngỏ về chuỗi tai biến khởi đầu từ sườn bắc Langtang Lirung. Đây không phải tường thuật cứu nạn, mà là một tổng thuật khoa học–môi sinh với ba nhận định chính.Thứ nhất, đây không phải một trận Lũ do Hồ Băng Vỡ / GLOF điển hình, mà là chuỗi liên hoàn: sườn đá–băng sụp đổ → thác lở đá–băng → dòng bùn đá → lũ đậm đặc trầm tích.Thứ hai, khí hậu nóng lên, băng hà thoái lui và permafrost suy thoái tạo bối cảnh bất ổn lâu dài; nhưng những nghiên cứu mới cũng chỉ tới yếu tố cấu trúc địa chất và sự suy yếu của khối đá. Nguyên nhân trực tiếp của vụ sụp đổ vẫn chưa được xác định dứt khoát. Thứ ba, điều con người còn có thể chủ động là cảnh báo sớm và hợp tác xuyên biên giới, bởi nước lũ không cần sổ thông hành. Từ tín hiệu địa chấn lúc 08:37 giờ Nepal đến “ký ức địa hình” / landscape memory của trận GLOF năm 2025, bài viết của BS Ngô Thế Vinh cho thấy tai biến Himalaya không dừng lại trên Nóc Nhà Thế giới. Tính tương thuộc ấy cũng gợi một cái nhìn xuống Mekong và Đồng bằng Sông Cửu Long. KS PHẠM PHAN LONG
Chair, Viet Ecology Foundation
Tòa soạn
Do công ty Saigon News LLC thực hiện
Editor-in-chief: HOÀNG DƯỢC THẢO
Director of Marketing: ANDY TRƯƠNG
Với sự cộng tác của: LÊ TẤT ĐIỀU, HOÀNG NGỌC NGUYÊN, NGUYỄN THỊ CỎ MAY, TRẦN TRỌNG HẢI.

Email: saigonweeklyonline@gmail.com

Thư từ bài vở: 702-389-5729

Quảng cáo: 702-630-0234

702-426-4404

Hotline: 702-426-4404

back top